فارسی — DinoLand
داینولند دانشنامهٔ تعاملی و رایگان دایناسورها برای بچه‌های 3 تا 12 ساله است. اینجا با 17 جانور باستانی آشنا می‌شوی و می‌خوانی چقدر بزرگ و سنگین بودند و چطور زندگی میکردند. می‌توانی اندازه‌ها را مقایسه کنی، در آزمون شرکت کنی و صدای غرشی را که برای هر جانور ساخته‌ایم بشنوی.
🌍 با دایناسورها آشنا شو!
- تیرانوزاروس — ۱۲ متر, ۸ تن, گوشتخوار: پادشاه دایناسورها! تیرکس آرواره‌های بسیار نیرومندی داشت.
- براکیوزاروس — ۲۲ متر, ۴۰ تن, گیاهخوار: دایناسوری غول‌پیکر با گردنی دراز که به برگ‌های بالای درختان می‌رسید!
- تریسراتوپس — ۹ متر, ۶ تن, گیاهخوار: سه شاخ و یک یقهٔ استخوانی بزرگ دور گردن؛ یک قهرمان زره‌پوش!
- استگوزاروس — ۹ متر, ۵ تن, گیاهخوار: دایناسوری با صفحه‌های مثلثی بزرگ روی پشت و خارهای بلند روی دم.
- ولوسیراپتور — ۲ متر, ۱۵ کیلوگرم, گوشتخوار: شکارچی کوچک اما بسیار باهوش و سریع. پر داشت!
- اسپینوزاروس — ۱۴ متر, ۷٫۴ تن, گوشتخوار: درازترین دایناسور گوشت‌خواری که می‌شناسیم! روی پشتش بادبانی بلند داشت و در رودخانه‌ها ماهی می‌گرفت.
- آنکیلوزاروس — ۸ متر, ۶ تن, گیاهخوار: یک تانک زنده! بدنش زره‌پوش بود و در انتهای دمش گرز بزرگی داشت.
- پترانودون — فاصلهٔ دو سر بال: ۷ متر, ۲۵ کیلوگرم, گوشتخوار: خزنده‌ای پروازکننده با بال‌های بزرگ. دایناسور نبود، اما خویشاوند نزدیک دایناسورها بود!
- دیپلودوکوس — ۲۷ متر, ۱۵ تن, گیاهخوار: یکی از درازترین دایناسورها، با دمی شبیه یک شلاق غول‌پیکر!
- پاراسورولوفوس — ۹٫۵ متر, ۵ تن, گیاهخوار: دایناسور نوازنده! تاج بلندش مثل شیپور کار میکرد.
- پلزیوساروس — ۳٫۵ متر, ۲۰۰ کیلوگرم, گوشتخوار: خزنده‌ای دریایی با گردنی دراز. دایناسور نبود، اما هم‌زمان با دایناسورها زندگی میکرد!
- آلوزاروس — ۱۰ متر, ۲٫۵ تن, گوشتخوار: یکی از شکارچیان برتر ژوراسیک پسین — سریع و خطرناک.
- کارنوتاروس — ۸ متر, ۱٫۵ تن, گوشتخوار: دایناسوری شبیه گاو نر، با دو شاخ روی سر! یکی از سریع‌ترین شکارچیان بزرگ.
- ایگوانودون — ۱۰ متر, ۳ تن, گیاهخوار: یکی از نخستین دایناسورهایی که کشف شدند؛ روی هر شستش یک خار تیز داشت!
- ژیگانوتوزاروس — ۱۳ متر, ۸ تن, گوشتخوار: شکارچی غول‌پیکری از آمریکای جنوبی — یکی از بزرگترین گوشت‌خواران همهٔ دوران‌ها!
- مایاسورا — ۹ متر, ۳ تن, گیاهخوار: «مارمولک مادر خوب»! دیرینه‌شناسان لانه‌های بزرگی پر از بچه‌دایناسور پیدا کردند.
- آرکئوپتریکس — ۰٫۵ متر, ۱ کیلوگرم, گوشتخوار: یکی از مشهورترین پرندگان باستانی! پر و بال داشت، اما دندان و دمی استخوانی و دراز هم داشت.
❓ پرسش‌های رایج دربارهٔ دایناسورها
- دایناسورها چه جانورانی هستند؟
- دایناسورها گروهی از خزندگاناند که میلیونها سال پیش پدید آمدند. بعضیشان بزرگترین جانوران خشکی شدند و بعضی کوچک ماندند. پرندگان تنها دایناسورهاییاند که هنوز زندهاند. واژهٔ دایناسور در یونانی یعنی «مارمولک هراسانگیز».
- دایناسورها چه زمانی زندگی میکردند؟
- نخستین دایناسورها بیش از 230 میلیون سال پیش پدید آمدند و دایناسورهای غیرپرنده حدود 66 میلیون سال پیش منقرض شدند؛ یعنی حدود 165 میلیون سال روی زمین بودند. این زمان را دوران مزوزوئیک می‌نامند که سه دوره دارد: تریاس، ژوراسیک و کرتاسه.
- چرا دایناسورها منقرض شدند؟
- بیشتر دانشمندان میگویند حدود 66 میلیون سال پیش سیارکی بزرگ به زمین خورد. گرد و غبار جلوی نور خورشید را گرفت، هوا سرد شد و بسیاری از گیاهان و دایناسورها نتوانستند زنده بمانند. اما نوادگان دایناسورها، یعنی پرندگان، هنوز در کنار ما زندگی میکنند.
- کدام دایناسور از همه بزرگ‌تر بود؟
- دیپلودوکوس یکی از درازترین دایناسورها بود: حدود 27 متر. آرژانتینوزاروس از سنگین‌ترین دایناسورهای شناخته‌شده است و براکیوزاروس هم به بلندی ساختمانی چهارطبقه می‌رسید.
- کدام دایناسور از همه خطرناکتر بود؟
- جواب سادهای ندارد، چون هر شکارچی سلاح خودش را داشت. اسپینوزاروس درازترین دایناسور گوشتخوار بود و تیرکس آروارههایی بسیار نیرومند داشت. ولوسیراپتور کوچک و چابک بود، ولی هنوز نمیدانیم گروهی شکار میکرد یا نه.
- کدام دایناسورها میتوانستند پرواز کنند؟
- پرندگان دایناسورهای پروازکنندهاند، هرچند همهٔ پرندگان نمیتوانند پرواز کنند. پترانودون و کتزالکواتلوس هم پرواز میکردند، اما پتروسور بودند؛ گروه جداگانهای از خزندگان پروازکننده.
- دایناسورها چه میخوردند؟
- بعضی دایناسورها گیاهخوار بودند و برگ، شاخه و سرخس میخوردند؛ مثل دیپلودوکوس و تریسراتوپس. بعضی دیگر گوشتخوار بودند و جانوران دیگر را شکار میکردند؛ مثل تیرانوزاروس، ولوسیراپتور و اسپینوزاروس. همهچیزخوارها هم بودند که هم گیاه میخوردند و هم جانوران کوچک.
- آیا پرندگان از نسل دایناسورها هستند؟
- بله! پرندگان امروزی نوادگان مستقیم دایناسورهای کوچک و پردارند. از نگاه دانشمندان، مرغ یا گنجشک یک دایناسور کوچک و زنده است. خیلی از دایناسورها هم پیش از پیدایش پرندگان پر داشتند.
- وزن تیرانوزاروس چقدر بود؟
- تیرانوزاروس رکس حدود 8 تن وزن داشت — مثل یک کامیون کوچک. طولش حدود 12 متر بود و بزرگترین دندان‌هایش به درازی یک موز. سنگین‌تر از آن بود که واقعاً بدود، اما با گام‌های تند تا حدود 20 کیلومتر در ساعت پیش می‌رفت.
- دانشمندان چگونه دایناسورها را مطالعه میکنند؟
- به دانشمندانی که دایناسورها را مطالعه میکنند دیرینهشناس میگویند. آنها استخوانها، دندانها، تخمها و ردپاهای باستانی را بررسی میکنند تا بفهمند این جانوران چه شکلی بودند و چطور زندگی میکردند.